Haftalık Ekonomi Finans Bülteni 23 Haziran 2014



Haftalık Ekonomi Finans Bülteni 23 Haziran 2014

Geçtiğimiz hafta küresel piyasaların seyrinde etkili olan en önemli iki gündem maddesi Irak’ta devam eden gerginlikler ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) açık piyasa komitesi (FOMC) toplantısıydı.

Piyasalar geçen haftaya Irak’a ilişkin endişelerin etkisiyle başladı. Irak’ta IŞİD militanlarının ilerlemesi önceki haftalara göre hız kaybetmesine rağmen geçtiğimiz hafta da devam etti. Militanların günlük 300.000 varillik kapasitesi ile ülkenin en büyük rafinerisi olan Baiji’yi ele geçirmeye çalıştığı ifade ediliyor. Çatışmalar nedeniyle üretimin durdurulduğu rafinerinin tamamıyla IŞİD’in eline geçmesi durumunda iç talebi karşılamak için Irak hükümeti yurt dışından rafine edilmiş petrol ürünü ithal etmek zorunda kalacak. En fazla petrol ihraç eden ikinci OPEC ülkesi olan Irak’ta yaşanacak gelişmelerin önümüzdeki dönemde petrol fiyatlarının seyri üzerinde etkili olmaya devam etmesi bekleniyor.

Irak’ta yaşanan sorunların kalıcı hale dönüşmesi durumunda petrol fiyatlarındaki artışın Türkiye ekonomisini gerek cari açık gerekse enflasyonist baskılar yönünden olumsuz etkilemesi riski bulunuyor. Ayrıca, Irak’ın Türkiye’nin ikinci büyük ihracat pazarı olması ve Orta Doğu’ya yönelik ticaret rotasında bulunması ihracat hacmi üzerinde baskı yaratabilir.

ABD’de Fed’in FOMC toplantısının öncesinde enflasyonun beklentilerin üzerinde gerçekleşerek Ekim 2012’den bu yana en yüksek seviyeye yükseldiği açıklandı. ABD’de TÜFE Mayıs’ta %0,4 artarken, enerji ve gıda fiyatları hariç çekirdek endeks %0,3 yükseldi.

Çarşamba günü tamamlanan Fed’in FOMC toplantısında varlık alım programı beklentilere paralel olarak 10 milyar USD tutarında daraltıldı. Fed Başkanı Yellen, toplantı sonrasında yaptığı açıklamada ABD ekonomisinin toparlanma kaydetmeye devam ettiğini gözlemlediklerini belirtirken, mevcut politika duruşunun hedeflenen istihdam ve enflasyon paralelinde sürdürüleceğini ifade etti. Yellen
beklentilerden yüksek gelen Mayıs ayı enflasyonuna ilişkin olarak ise, FOMC’un beklentisinin enflasyonun %2’lik hedefe tedrici bir şekilde ulaşacağı yönünde olduğunu ve Mayıs ayı verisinin de büyük ölçüde beklentilerine paralel geliştiğini belirtti.

Toplantıdan sonra yayımlanan bilgi notunda ise, FOMC üyelerinin 12’sinin ilk faiz artırımının 2015 yılında olmasının uygun olacağı yönünde görüş bildirdiği, 1’inin artırımın 2014 yılında, kalan 3 üyenin ise 2016 yılında gerçekleşmesi gerektiğini belirttiği görüldü. Ayrıca, FOMC üyelerinin uzun dönemli politika faizi beklentisinin %4’ten %3,75’e gerilemesi piyasalar tarafından olumlu karşılandı.



FOMC toplantısında ekonomik göstergelere yönelik tahminler de güncellendi. Fed, 2014 yılı GSYH büyüme tahminini %2,8-3,0 bandından aşağı yönde belirgin ölçüde revize ederek %2,1-2,3 bandına çekti. Fed, 2014 yılı için yaptığı aşağı yönlü revizyona gerekçe olarak ilk çeyrekte büyümenin olumsuz hava koşullarına bağlı olarak beklenmedik şekilde ivme kaybetmesini gerekçe gösterdi. 2015 ve 2016 yılı büyüme tahminlerinde ise değişikliğe gidilmedi. Fed’in bir sonraki toplantısı 29-30 Temmuz’da yapılacak.

ECB’nin faiz indirim kararı almasının ve geçtiğimiz hafta FOMC üyelerinin uzun vadeli politika faizi beklentilerinin gerilemesinin ardından politika faizinde indirim beklentileri yurt içinde de canlılığını korudu. Hafta başında TCMB Başkanı Erdem Başçı Konya Ticaret Odası’nda yaptığı konuşmada enflasyon görünümünde belirgin bir iyileşme sağlanana kadar para politikasında sıkı duruşun korunacağını belirtirken, bu durumun faiz indirimini dışlamadığını ancak faiz indirimlerinin ölçülü olmasını gerektirdiğini ifade etti. Erdem Başçı konuşmasında “ölçülü” ifadesinin 25, 50 ya da 75 baz puanlık değişiklikler anlamına geldiğini belirtti. TCMB Para Politikası Kurulu faiz kararını görüşmek için Salı günü toplanacak. Başçı’nın açıklamalarının ardından piyasadaki faiz indirim beklentisi 50 baz puanda yoğunlaşıyor.

Geçtiğimiz hafta yurt içinde önemli veri açıklamaları da vardı. TÜİK tarafından açıklanan verilere göre işsizlik oranı Mart ayında geçtiğimiz yılın aynı ayına göre 0,3 puan artarak %9,7 düzeyinde gerçekleşti. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış işsizlik oranı da aylık bazda 0,1 puan artış kaydetti. Maliye Bakanlığı ise merkezi yönetim bütçesinin Mayıs ayında 1,5 milyar TL fazla verdiğini açıkladı. Yılın ilk beş ayına ilişkin merkezi yönetim bütçe sonuçları vergi gelirlerinin görece zayıf seyrettiğine ve özellikle faiz dışı harcamalardaki artışın yüksek düzeyde olduğuna işaret etti. Bununla birlikte, bütçe gelişmelerinin halen yılsonu hedefleri ile büyük ölçüde uyumlu olduğu görülüyor. Yılın ikinci yarısında, iç talep koşullarındaki canlanmanın dolaylı vergiler vasıtasıyla bütçe gelirlerini desteklemesi bekleniyor.

Cuma günü TCMB’nin Haziran ayına ilişkin beklenti anketi açıklandı. Ankete göre piyasa yılsonunda büyümenin %3,3, cari açığın 50,1 milyar USD düzeyinde gerçekleşeceğini öngörüyor. Ayrıca, anket katılımcılarına göre TÜFE 2014 yılında %8,29, 12 ay sonrasında %7,19 ve 24 ay sonrasında %6,62 düzeyinde gerçekleşecek. Mayıs ayına kıyasla piyasanın enflasyon beklentilerinin bir miktar gerilediği
görülüyor. Ancak, söz konusu beklentiler halen TCMB’nin %5’lik hedefinin oldukça üzerinde.

Önümüzdeki hafta Salı günü gerçekleştirilecek TCMB PPK toplantısının dışında ABD’de büyüme performansına ilişkin açıklanacak öncü veriler yakından takip edilecek. Ayrıca, bir süredir petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı yaratan Irak’taki gelişmelerin küresel risk algısının seyrinde rol oynamaya devam etmesi bekleniyor.



Bir önceki yazımız olan Güncel döviz borsa bilgileri dolar euro döviz borsa bilgileri BORSA DÖVİZ başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.


İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*